Martine van Wolfswinkel

Wat ik lees meandert mee met mijn interesses. Dat was ook in het afgelopen jaar weer duidelijk te zien. Ik nam mij voor om 23 boeken te lezen in 2023 en dat is dit keer gelukt.

Wandelen

Romans las ik niet veel, non-fictie des te meer. Met name verhalen over wandelen en andere avonturen. Ik vond het heerlijk om door Raynor Winn meegenomen te worden op haar wandelingen langs de kust van Engeland, en om even in de schoenen te staan van Cheryl Strayed, die totaal onervaren een deel van de Pacific Crest Trail aan de oostkant van de VS liep. Aan hen dacht ik tijdens mijn eigen – bescheiden – wandelingen door Nederland. Ook genoot ik van de fascinerende verhalen over een leven in de wildernis van Miriam Lancewood en de avonturen van Tamar Valkenier, wiens paden elkaar ook nog even kruisten.

Avontuurlijk leven

Een avontuurlijker leven, zou dat er voor mij ook niet inzitten? Het antwoord daarop zocht ik o.a. in Friluftsliv – Gids voor de natuur als tweede huis van vader en zoon Eric en Benjamin Brinckman, Wild Jaar van Koen Arts en Waar is het avontuur? van Brigitte Ars. Allemaal op hun eigen manier inspirerend, al vond ik die laatste een beetje tegenvallen.

Wat een avontuurlijk leven precies inhoudt is moeilijk te zeggen. Het heeft iets te maken met het onverwachte, het adembenemende, het overeind kunnen blijven in lastige omstandigheden en jezelf blijven uitdagen en verrassen. En met een omgeving die daartoe uitnodigt. Een ‘wildere’ omgeving dan een stad of dorp waar alles goed geregeld, geasfalteerd en aangeharkt is.

Rewilding

Maar is er nog wel wildernis te vinden? En moet je daar ver voor reizen, of kun je het ook in Nederland tegenkomen? Vorig jaar las ik al Rewilding in Nederland, een hoopgevend boek met mooie idealen voor meer wildernis in de Lage Landen. Het boek Feral – Rewilding the land, the sea and human life van George Monbiot neemt Groot-Brittannië als uitgangspunt, met uitstapjes naar de rest van de wereld. Een indrukwekkend, diepgravend en confronterend boek. Met prachtige verhalen zoals alleen Monbiot ze op kan schrijven. Dit is een van de weinige boeken die ik dit jaar met 5 sterren waardeerde op Goodreads.

Dankbaar voor planten

Ook Braiding Sweetgrass – Indigenous Wisdom, Scientific Knowledge, and the Teachings of Plants van Robin Wall Kimmerer kreeg van mij 5 sterren. Dit is misschien wel het mooiste boek dat ik dit jaar heb gelezen. Om te beginnen schrijft ze geweldig goed. En het helpt dat ik haar liefde voor planten deel. Kimmerer vertelt hoe ze – als nazaat van de oorspronkelijke inwoners van Noord Amerika – al jong leerde hoe planten een geschenk voor de mens zijn. Een geschenk om in dankbaarheid te ontvangen, en daar ook iets voor terug te geven. Deze principes van dankbaarheid en wederkerigheid zijn de rode draad door het hele boek. Geschiedenis, botanie en levensfilosofie worden ingenieus met elkaar vervlochten. Het boek is in het Nederlands vertaald als Een vlecht van heilig gras.

Wat we gemeen hebben

Wat we gemeen hebben – een filosofie van de meenten van Thijs Lijster werd – terecht – genomineerd voor de Socratesbeker van 2023. Wat mij betreft een must-read voor iedereen die wil begrijpen wat er gebeurd is met ons gemeenschappelijke bezit, zoals de meenten (of ‘gemene gronden’) die veel dorpen vroeger in gedeeld beheer hadden. Maar dat niet alleen: het kapitaliseren van wat gedeeld en gemeenschappelijk is gebeurt nog steeds. Thijs Lijster weet dat helder en overtuigend te brengen. Jammer dat hij die beker niet heeft gewonnen!

Dit en meer las ik in 2023. Ook komend jaar ga ik de uitdaging weer aan het aantal boeken te matchen met het jaartal. Vierentwintig boeken in 2024!

Bron afbeeldingen: Goodreads