Martine van Wolfswinkel

Voor het afgelopen jaar had ik me voorgenomen 20 boeken te lezen. En dat is gelukt – het werden er zelfs 21. Maar ik had ook bedacht dat ik net zoveel fictie als non-fictie wilde lezen. Dat is niet gelukt. Mijn informatiehonger is blijkbaar zo groot, dat ik toch vaker een non-fictie boek pak, over onderwerpen variërend van voeding tot natuurbeleving en politiek.

Karl Ove Knausgård

Van de romans die ik las, waren er twee van Karl Ove Knausgård – het laatste boek van De vier seizoenen, Zomer, en De Morgenster. Die laatste was ook meteen het dikste boek dat ik las. Knausgård is echt een geweldige schrijver. Vorig jaar las ik de andere drie delen uit de seizoenen reeks, waar ik ook erg van genoot. Zijn kracht zit ‘m in de gedetailleerde beschrijving van personen en plaatsen. Je waant je helemaal in zijn wereld en wil daar dan ook niet meer weg. De Morgenster heeft bovendien iets geheimzinnigs en mystieks. Ik kijk er nu al naar uit om het tweede deel van deze reeks te lezen: De wolven van de eeuwigheid.

Sally Rooney

Ook las ik maar liefst drie romans van Sally Rooney. Nog één en ik heb het hele kwartet van haar gelezen. Die gaat dan ook maar op het lijstje voor 2026. Haar boeken zijn populair, en ik begrijp wel waarom. Het leest heerlijk weg en je duikt helemaal in het leven van de (soms best opmerkelijke) hoofdpersonen. Tegelijk schetst het een beeld van de uitdagingen van het leven in onze tijd. Opvallend genoeg vond mijn dochter M. (19) er niet zoveel aan. Misschien is ze nog net te jong om zich in te leven in de hoofdpersonen uit de boeken van Rooney.

Verwilderen

Van de non-fictie boeken die ik las heb ik het meest genoten van Wildernis in eigen land, van Jeroen Helmer. Ik kreeg dit boek eind 2024 voor mijn verjaardag en heb het in de maanden daarna stukje bij beetje gelezen. Het is soms haast meer kijken dan lezen, want de grote kracht van het boek zijn de prachtige natuurtekeningen van de auteur zelf. Hij tekent al jaren voor Ark Rewilding en nu zijn de mooiste tekeningen gebundeld in dit boek. Door de tekst en de tekeningen wordt je meegenomen naar een wilde wereld die in Nederland al (of nog) op allerlei plekken te vinden is, en krijg je een beeld van hoe dat in de toekomst nog veel meer zou kunnen zijn.

Een boek wat hier goed bij aansluit is Verwilderen van Linde de Vroey. Verwilderen of rewilding is een thema waar ik me al een tijdje mee bezig houd en in dit boek worden alle aspecten daarvan belicht. Het verwilderen van de natuur, maar ook van je eigen leven.

Zo kun je bijvoorbeeld meer wilde planten verwerken in je dagelijks menu. Dat deed de Engelse schrijfster Mo Wilde al jaren, maar ze wilde wel eens weten of het mogelijk was om een heel jaar alleen maar uit het wild te eten en wat het effect daarvan op haar gezondheid zou zijn. Ze beschrijft dit experiment in haar boek The Wilderness Cure. Ik las een jaar met haar mee en volgde haar zo door de seizoenen. Fascinerend om te lezen tegen welke uitdagingen ze aanliep en hoe moeilijk het eigenlijk is om aan voldoende calorieën en voedingsstoffen te komen als je door het jaar heen alleen maar eet wat je kan plukken, vinden of jagen. Toch hield ze het vol. Ze viel af en voelde zich fitter en gezonder (en hongeriger soms ook) dan ze zich in lange tijd had gevoeld.

Armoede en fascisme

Twee boeken die echt indruk op me maakten waren Komt een land bij de dokter van Michelle van Tongerloo en Dit is fascisme van Rosan Smits. Allebei uitgegeven door De Correspondent. Ik had een tijdje een Podimo abonnement en kon ze daarom als luisterboeken luisteren. Net als De domheid regeert van Sander Schimmelpenninck trouwens. Allemaal voorgelezen door de auteurs. Het waardevolle van dit soort boeken is dat ze echt inzicht geven in hoe de wereld in elkaar zit. En soms een wereld waar je weinig van weet, zoals dat van de (onverzekerde) daklozen en mensen zonder papieren. De schrijnende situaties waar deze mensen in terechtkomen zijn soms bijna te pijnlijk om over te lezen. Michelle van Tongerloo maakte het als huisarts en straatarts allemaal mee en schreef er een boek over. Met haar stichting Lekker Geven biedt ze bovendien concrete en directe hulp aan mensen die tussen wal en schip dreigen te vallen.

Grootste afknapper

Het meest teleurgesteld was ik in het boek Revolutie voor het leven – Een filosofie van nieuwe protestbewegingen, van Eva von Redecker. Als het de ronkende en veelbelovende titel maar een beetje had waargemaakt, was ik al tevreden geweest. Maar het boek leest als stroop, is slecht vertaald (uit het Duits) en boeit nauwelijks. Het is meer hoogdravend dan praktisch. Dit boek heeft dan ook mijn laagste rating gekregen op Goodreads: twee sterren voor de moeite en voor de paar inzichten dit ik toch nog heb opgedaan.

Leesdoel 2026

Voor dit jaar heb ik mij weer voorgenomen om ten minste twintig boeken te lezen. Ik heb er al een heel aantal klaar liggen en ook mijn to-read lijstje wordt steeds langer. Niet verrassend zijn dat weer vooral non-fictie boeken. Maar dit keer is het mijn plan om telkens na twee non-fictie boeken een roman te lezen. Zo blijft het toch een beetje in balans.